Dachau Toplama Kampı'ndaki ziyaretim esnasında giriş kapısında gözüme çarpan ilk şey:
Arbeit macht frei...
yani;
Çalışmak Özgürleştirir.
Bu tanım altyapısında Nazi dönemi olmasa bir hayli olumlu karşılanabilir.
Ancak buradaki özgürlük,
bir birey olarak bir şeyler başarmak,
elde etmek,
kazanmaktan ziyade
hayatta kalma mücadelesine yenilmemek olarak tanımlanabilir.
Zor şartlar altında insanlık dışı muamelelere bırakılan masum sivillerin toplandığı ölüm kamplarının giriş kapılarında yazan bu esrarengiz cümle aslında arka planda zalim ve alaycı bir bakış açısına sahipti.
Tutsakları daha fazla çalışmaya teşvik etmek
ve onlara özgürlük ümidiyle
asılan bu kara mizah tanım,
zamanla psikolojileri giderek oranın birer malı haline dönüşen mahkumlar için bir özgürlük kapısı haline dönüştü.
İncil'den alıntılanan bu cümlenin orijinalı
"Wahrheit macht frei"
olarak literatürde yer alır.
Gerçeği bilirseniz,
sizi özgür kılar anlamına gelen bu cümle faşist düzen tarafından
kendi ideolojik kurgularına alet edildi.
Başlarda kara propaganda olarak
1930'larda başlayan bu akım,
daha sonra birçok
toplama kampının kapılarına işlendi.
Ausschwitz, Dachau gibi kamplarda kullanılan
bu yazının aksine
Buchenwald toplama kampında ise farklı bir düşünceyle
"Jedem das Seine"
yani
"Herbirine hakettiği kadar" şeklinde asıldı.
Günümüzde aynı yazı hala hassasiyetini koruyor. Öyle ki ünlü otomobil devi Volkswagen'in yöntecilerinden Herbert Diess,
"Ebit macht frei"
yani faiz vergilerden önce gelir" şeklindeki atfı,
birçok çevre tarafından kınandı
ve bu konuda kamuoyundan özür diledi.
1937 yılında Nazi Hükümeti tarafından kurulan VW
özellikle soykırım döneminde Alman ordusuna araç yapmak için emekleri sömürdüğü binlerce mahkuma yaptığı ayıptan henüz
nasibini alamamış ki son dönem saygısızlığı devam ediyor.
Çalışmak özgürleştirir.
Sanki aynı tanım toplama kampında olmasa da günümüz kapitalist dünyasında da aynı duygu yaşatmıyor mu bizlere?
Dachau yazılarım devam ediyor.
Sevgiyle kalın
Volkan Coşğun
Yorumlar